Türkiye’de Tarımsal Desteklerin Analizi

Doktora tezimizin bir bölümünde Türkiye’de uygulanan tarımsal desteklerin analizini amaçlamıştık. Uzun bir zaman sonra araştırmamızın Food Policy dergisine kabul edildiğini öğrendik. Bu yazımızda ne yaptığımızı kısaca basit bir dille anlatmak istiyorum.

Öncelikle tarımsal desteklerin analizi politika değerlendirmesi içerisinde olduğu için çok geniş kapsamlı bir konu olarak karşımıza çıkıyor. Biz de eskiden özellikle üretimden bağımsız desteklerin üretim üzerine etkisine odaklanıyorduk. Bu konuda genel bir literatür taraması yapmıştık. Her ne kadar ülkemizde verilen destekler doğrudan üretime bağlı olsa da, bu literatür değerlendirmesiyle bilimsel camia hakkında genel bir fikrimiz olmuştu.

Şimdi ki çalışmamızda ise önemli nokta ülkemizde uygulanan ve üretimden bağımsız olmayan tarımsal desteklerin analiz edileceği veri setinin temin edilmesiydi. Bizim Çiftçi Kayıt Sistemi’nde üreticilerin aldıkları destekler ve ekim alanları düzenli bir şekilde kayıt altına alınıyor. Biz de Yüreğir ve Ceyhan’da ÇKS’ye kayıtlı mısır ve pamuk üreticilerinin 2008-2012 yıllarındaki verileri kullanarak bir etki değerlendirmesi gerçekleştirdik.

Üretici bazında ve yıllara yönelik bir veri seti olması nedeniyle panel veri analizi yöntemini kullandık. Her üretici her yıl aynı ürünü yetiştirmediği için dengesiz panel veri denilen bir veri setimiz oluyor. Bu dengesiz veriyi dikkate alan Biorn’un geliştirdiği bir yöntemi kullandık. Bir de üreticilerin tamamı mısır ve pamuğu yetiştirmediği için ekim alanı değerlerinde önemli düzeyde sıfırlar oluyor. Bu durumu da literatürde sıklıkla kullanılan Shonkwiler ve Yen metodunu dikkate alarak çözümledik.

Araştırmamızın bizim için önemli bir kaç noktası var. Öncelikle birden fazla ürüne odaklanıyoruz. Birincisi mısır, ikincisi pamuk. Burada pamuk gıda ürünü olmadığı için gıda ve gıda dışı ürünleri birlikte dikkate alarak literatüre özellikle gıda güvenliği açısından bir değerlendirme ile katkı sağlıyoruz. İkinci nokta ise fark ödemesi desteği ile mazot, gübre ve toprak analizi desteğinin birlikte değerlendirilmesidir. Birinci desteği ürün desteği, ikinci desteği girdi desteği olarak tanımladık. Elimizdeki verilerde girdi destekleri ürün bazında hesaplanmadığı için bu değişkeni kendimiz hesaplamak zorunda kaldık. Çeşitli kontrol ile veri setimizin sağlamlığını test ettikten sonra politika etkisini ölçebildik. Başlıca beklentimiz girdi desteği olan mazot, gübre ve toprak analizi desteğinin etkisinin fark ödemesi desteğinin etkisinden küçük çıkmasıydı. Çünkü hem literatür genelde üretime doğrudan bağlı olmayan desteklerin daha düşük etki yaratacağını varsayıyor. Hem de girdi destekleri ürün desteklerinden parasal olarak oldukça düşük. Ancak sonuçlarımız bize durumun hiç de öyle olamayabileceğini gösterdi. Birçok farklı şekilde hesaplamalarımızı gerçekleştirsek de, her yaptığımızda parasal olarak düşük miktarda olan girdi desteklerinin etkisinin parasal olarak fazla olan ürün desteklerinden daha fazla etki yarattığını bulduk. Bu durumun ortaya çıkmasının desteğin verilme zamanı ile ilişkili olabileceğini düşünüyoruz.

Çalışmamız aslında oldukça basit bir yaklaşıma sahip ve kesinlikle başlangıç düzeyinde. Çok daha kapsamlı veri setleri ve farklı araştırma yaklaşımlarıyla konunun ayrıntılarının irdelenmeye ihtiyacı var. Bu ayrıntılı irdelemeyle ilgili çalışmalarımız devam ediyor.

Çalışma ayrıntısı için lütfen bkz; Food vs. Fiber: An Analysis of Agricultural Support Policy in Turkey

Tarımsal Destek, Ulusal Tarım Politikası kategorisine gönderildi | Yorum yapın

Yeni Başlayanlar İçin Endnote

1. Programın Genel Tanımı ve Yüklenmesi
Endnote bilimsel araştırmalarda kaynakça düzenlemek amacıyla kullandığımız programlardan birisidir. Program aracılığı ile atıf yapılacak çalışmaların bibliyografik kayıtları tutulmakta ve çok kolay bir şekilde Word içerisine entegre edilip kullanılmaktadır. İstediğimiz şekilde kaynaklar Word içerisinde verilmekte ve kaynakça bölümü otomatik olarak oluşturulmaktadır. Her ne kadar ana amaç kaynakça oluşturmak gibi görünse de, Endnote aslında bir araştırma kütüphanesi olarak da işlev görmektedir. Alt gruplar halinde oluşturulan bölümlere eklenen kaynaklar zaman içerisinde gelişmekte ve düzenli bir literatür kütüphanesi oluşmaktadır. Programın içeriğinde birçok özellik bulunsa da, benim kullandığım temel birkaç özellik bulunmaktadır. Ve bu özellikler etkin bir şekilde kütüphane oluşturmama ve araştırmalarda kaynakça oluşturmama yeterli olmaktadır. Her ne kadar Endnote ile ilgili program sağlayıcılar tarafından seminerler verilse de, bu seminerlerde temel sorun doğrudan araştırma süreci içerisinde olmayan kişilerin anlatmış olduğu konuların çoğunun özellikle bizim alanımızda uygulama alanı bulmamasıdır. Bu yüzden ben kişisel olarak kendi kullandığım konuları oldukça basit bir şekilde paylaşmayı uygun buldum. Burada anlatılanların çoğu önceden Endnote kullananlar tarafından bilinmektedir. Her ne kadar yeni başlayacaklar için bu konu anlatılsa da, eski kullanıcılarında yeni şeyler öğrenebileceği birkaç bölüm bulunmaktadır. Program ücretlidir. Ancak çeşitli üniversiteler kütüphaneler aracılığı ile program lisansını satın almışlardır. Program yükleme dosyası üniversitelerin kütüphane sayfasından indirilebilir ve herhangi bir program yüklenmesi gibi bilgisayara kolaylıkla yüklenebilir.

2. Veritabanı Oluşturarak Programa Başlamak
Program yüklendikten sonra yani ilk açıldığında bize yeni veritabanı oluşturmamız veya mevcut bir veritabanını açmamız konusunda çeşitli seçenekler sunmaktadır. İlk başlayanlar için yapılması gereken öncelikle bir veritabanı oluşturmaktır. Benim kişisel yaklaşımımım bilgisayarların ana sürücüsü olan C yerine, format sonrasında genelde silmediğimiz D gibi ayrı bir sürücüye Endnote veritabanını kurmaktır. Burada öncelikle veritabani veya başka bir Türkçe karakter içermeyen bir klasör oluşturulur ve ardından Endnote veritabanı bu klasör içerisine kaydedilerek oluşturulur. Dosyalar ile ilgili yapmamız gereken tüm düzenleme bu kadar. Bu noktadan sonra burada tek bir Endnote programı ile ilgili bir dosya ve klasör oluşacaktır. Neredeyse hiçbir zaman dosyaları elle düzeltme yapmayacağız. Bu noktadan sonra bütün düzenlemeleri Endnote aracılığı ile yapıyoruz.

3. Genel Bölümler
Program genel olarak üç ana bölümden oluşmaktadır. Sol bölüm bizim araştırmalarımızı gruplandıracağımız bir kısım. Ortadaki kısım kaynakların listeli bir halini görebileceğimiz bir bölüm. Bu kısımda ayrıca aşağıda anlatıldığı gibi çeşitli aramalar yapabileceğiz. Sağ kısım ise bizim dosyaların PDF hallerini ekleyeceğimiz ve bibliyografik kayıtlarda çeşitli düzenlemeler yapabileceğimiz bir bölümdür. Bu üç kısmın dışında üstte de her programda bulunan klasik menüler vb. bölümler bulunmaktadır

4. Myendnote ve Senkronizasyon
Benim son birkaç yıldır kullandığım özelliklerden birisi de Endnote’un senkronizasyon özelliği. En basit anlatımıyla mevcut veritabanımızı Endnote’un web kütüphanesine bağlıyoruz. Böylelikle bilgisayarımıza eklediğimiz tüm kaynaklar internetteki kütüphanemize doğrudan gidiyor. Öncelikle yapmamız gereken “www.myendnoteweb.com” adresinden bir üyelik açmak. Ardından program içerisinde orta üst kısımda yer alan mavi tuş “Sync Library” bağlantısıyla üyelik bilgilerimizi giriyoruz. Böylelikle web ile PC’yi birbirine bağlamış oluyoruz. Bundan sonra senkronizasyon yani eklenen kaynakların internet üyeliğimize gönderimi otomatik olarak gerçekleştiriliyor. Bu uygulamanın en önemli avantajı artık dosya yedekleme, yeni bir bilgisayara veritabanı taşıma gibi konularla uğraşmıyoruz. Örneğin yeni bir bilgisayara veya format sonrası bilgisayara Endnote kurduğumuzda tek yapmamız gereken boş bir veritabanı açmak ve üyelik bilgilerimizi girerek programın senkronizasyon yapmasını beklemek. Burada dikkat edilmesi gereken konu senkronizasyonun yeni bilgisayarlarda boş bir veritabanı üzerinden gerçekleştirmektir. Örneğin bilgisayarın birinde Endnote varsa ve biz bu kütüphanemizden memnunsak, bu durumda eğer ikinci eklemek istediğimiz bilgisayarda Endnote kütüphanesi varsa bunu siliyoruz ve/veya yeni bir boş kütüphane açıyoruz ve buraya senkronize ediyoruz.

5. Sol Sınıflandırmalar ve Alt Bölümler
Sol bölümde gruplar açarak kaynaklarımızı sınıflandırabiliyoruz. Dosyalar açıp ilgili makaleyi o dosyaya atmak gibi bir yaklaşım. “Create Group set” olarak adlandırılan bağlantıyla ana bölüm oluşturabiliyoruz. Ardından “Create Group” bölümünden alt dosyalar açabiliyoruz. Her ne kadar “Smart Group” dedikleri bir özellik bulunsa da yani belirleyeceğimiz çeşitli ölçütlere göre kaynakların otomatik sınıflandırılması seçeneği bulunsa da, ben bu özelliği hiç kullanmıyorum. Şimdi buradaki gruplandırma, yani sınıflandırma araştırmanın kendi yaklaşımına bağlı. Benim yaklaşımım kısaca şöyle; her bir araştırma için bir “Group Set” oluşturuyorum. Ardından çalıştığım araştırmanın konu içeriğine göre alt gruplar oluşturuyorum. Böylelikle her bir çalışma grup setleri olarak ayrılıyorlar. Bir de ekonometri, istatistik, vb. gibi genel bölümlerin olduğu bir kısım var. Kısaca grup setleri genel ve araştırma özeli şeklinde iki şekilde oluyor.

6. Programa Kaynak Ekleme
Kaynakların bibliyografik bilgilerini Endnote’a eklemenin başlıca 2 yolu bulunmaktadır. Eğer uluslararası bir yayın ise çok yüksek ihtimalle internette hazır kayıtları bulunmaktadır. Ama genelde Türkçe çalışmaların veya tezlerin hazır bibliyografik kayıtları bulunmamaktadır. Bu durumda yapılması gereken program içerisinde üstte yer alan “Reference” bölümünden “New Reference” diyerek yeni bir kayıt bilgisi ekleyebiliriz. Açılan yeni bölümde her ne kadar birçok bölüm yer alsa da, genelde referans şeklinin (makale, kitap vd.), yıl, yazar, başlık, yayım yeri gibi bilgilerin eklenmesi yeterli olmaktadır. Endnote’un işimizi en kolaylaştıran özelliği üstte kısaca değinilen bir şekilde hazır bibliyografik kayıtların kolayca program içerisine eklenmesidir. Uluslararası endekslerde taranan dergilerin çoğunluğunun makale sayfasında “Download Citation” veya “Export Citation” benzeri bağlantılar bulunmaktadır. Bu bağlantılar aracılığı ile Endnote ilişkili uzantılar indirilebilmekte ve ardından Endnote ile açılıp kütüphane içerisine otomatik kaydedilmektedir. Bu işlem kaynakların oluşturulmasında kolaylığı sağlayan en önemli araçtır. Son olarak kaynak bilgilerini eklemenin bir diğer yolu da “Google Akademik” sayfasını kullanmaktadır. Aranan makalenin hemen altında alıntı yap bölümü bulunmaktadır. Açılan sayfada Endnote bağlantısına tıklanarak yine benzer işlemler ile kaynağın bilgileri kolaylıkla kütüphanemize eklenebilir. Google Akademik’den gelen otomatik kaynak bilgileri bazen yanlış veya eksik olabilmektedir. Bütün bu işlemlerde bilgilerin Endnote’a ekleme sonrası yüzeysel bir kontrolünde fayda vardır.

7. Kaynaklara PDF ekleme
Bizim buraya kadar yaptığımız bütün işlemlerde aslında makalelerin asıllarını eklemedik. Tek yaptığımız işlem kütüphane kayıtları olarak ifade edilen bibliyografik kayıtların eklenmesiydi. İlk başta söylenildiği gibi aynı zamanda kütüphane olarak da kullanılan Endnote’da makalelerin veya kitapların PDF dosyaları da eklenebilmektedir. Bu işlem oldukça kolaydır. Öncelikle hangi makalenin PDF’si eklenecekse o makale orta listeden seçilir. Ardından sağ tarafta bulunan ataç tuşu yardımıyla makalenin PDF’si Endnote’a eklenir. Burada dikkat edilmesi gereken bir konu, PDF dosyalarının isimlerinin kısa olması ve Türkçe karakter barındırmamasıdır. Her ne kadar çok önemli bir sorun olmasa da, ben kişisel olarak bu şekilde bir yaklaşım uyguluyorum. Ardından program PDF dosyamızı ilk oluşturduğumuz veritabanı klasörüne atmaktadır. Kaydetme ve çıkış işlemleri yapıldığında, PDF dosyasının aslı silinebilir. Çünkü bir örneği bizim veritabanımızda zaten bulunmaktadır.

8. Orta Bölüm Aramaları
Endnote’un en güçlü özelliklerinde birisi orta bölümde bulunan arama kısmıdır. Burada yazara başlığa vb. özelliklere göre istediğimiz kaynağı kolaylıkla arayabiliyoruz. Özellikle ilerde kaynak sayısı 100lerce olduğunda bu arama özelliği bizim işimi oldukça kolaylaştırmaktadır. Arama özelliğinin bir diğer özelliği PDF dosyalarının içeriğini de arayabilmesidir. Bu durum bize istediğimiz konuyu kolayca arayabilmemizi sağlayabilmektedir. Arama özelliği PDF içerisine alınan notları da kapsamaktadır.

9. Word İçerisine Kaynak Ekleme
Word içerisinde Endnote aracılığı ile kaynak eklemek istediğimizde yapmamız gereken atıf yapılacak metni yazdıktan sonra Word’un üst kısmında yer alan Endnote kısmına gelme ve sol başta yer alan “Insert Citation” bağlantısına tıklamak ve istediğimiz kaynağı istediğimiz şekilde eklemek. Kaynakça bölümü Endnote aracılığı ile otomatik oluşturulacaktır. Bu bölümde “Update Citation” kısmı ile kaynak güncellemesi yapabileceğimiz gibi “Style” bölümüyle de atıf şeklini değiştirebiliriz.

10. Output Styles
Çıktı şekilleri olarak çevrilebilecek “Output Styles” bölümü kaynakların gösterilme şeklini ifade etmektedir. Özellikle uluslararası makalelerin hazır gösterim dosyaları bulunmaktadır. Yapmamız gereken “http://endnote.com/downloads/styles” bağlantısı ile kaynak gösterim şeklini istediğimiz derginin yazım formatı dosyasını indiriyoruz ve ilgili dosyayı Endnote aracılığı ile açıyoruz. Ardından bu tasarım şeklini seçerek istediğimiz atıfı yapıyoruz. Eğer bu yaklaşım çalışmaz ise, indirilen dosyayı Endnote program klasörü içerisinde yer alan “Styles” klasörüne atıyoruz ve Endnote içerisinden “Edit – Output Styles – Open Style Manager” bağlantısına tıklamak ve istediğimiz kaynağın sol kısmında yer alan kutucuğu işaretlemek. Özellikle Türkçe yayınlarda veya tezlerde hazır tasarım dosyaları bulunmamaktadır. Bu tasarım dosyaları kullanıcı tarafından oluşturulabilir. Yine benzer şekilde “Edit – Output Styles – New Style” bölümünden kendi tasarımız oluşturulur. Sıfırdan bir tasarım dosyası oluşturmak bazen oldukça zor olmaktadır. Bu yüzden bizim çalışma göndereceğimiz bir yere en yakın tasarım dosyası bulunup bunun üzerinden düzeltme yapmak çok daha kolay bir yaklaşım olmaktadır. Şimdilik bu tasarım dosyasının nasıl oluşturulacağının ayrıntısına girilmemiştir.

11. Diğer Konular
Son olarak birkaç konudan bahsetmek istiyorum. Öncelikle veritabanın yedeklenmesi, senkronizasyon olduğu için otomatik olarak yapılmaktadır. Ama yine de D sürücüsünde oluşturulan ilk klasör (hem endnote dosyası, hem veritabanı klasörü) bazı aralıklar ile yedeklenebilir. Bu veritabanı klasörü içerisinde PDF dosyaları vardır. Ancak biz bütün düzenlemelerimizi Endnote aracılığı ile yapıyoruz. Bu yüzden dosyalar ve klasörler ile doğrudan bir düzeltmeye gitmiyoruz. Bazı kullanıcılar Endnote veritabanı klasörünü Dropbox gibi dosya ağlarında kullanmaktadır. Bu konu çok sağlıklı çalışmadığı için tavsiye edilmemektedir. Aslında zaten web senkronizasyonu olduğu için buna pek gerekte kalmamaktadır. Endnote her açıldığında senkronizasyon yapmaktadır. Ve dosyalar eklenirken de kaydetmek için çok kısa bir süre geçmesi gerekmektedir. İlk açılışta ve PDF dosyaları eklendiğinde herhangi bir başka yere tıklanıp programın dosyayı kendi veritabanına atması için biraz beklenmesinde fayda vardır. Son olarak Word içerisinde atıf yaparken, her ne kadar bütün işlemler Endnote aracılığı ile otomatik yapılsa da, araştırma makalelerinin veya tezlerin kaynakça bölümlerinin son gönderilmeden önce yüzeysel bir kontrol edilmesinde fayda vardır.

İyi çalışmalar

Alper

Araştırma Teknikleri kategorisine gönderildi | Yorum yapın

Tarım Politikası Uygulama Dersi 2016

Ders Notları;

00.Kapak

0.İcerik

1. Tarımsal Destekleme Politikası Kavramsal Yapı

2. Tarımsal Destek Düzeylerinin Ölçümü

3. Tarımsal Desteklerin Dünyadaki Düzeyi

4. Türkiye’de Tarım Politikaları

5. Tarım Politikaları Analiz Nedenleri

6. Tarım Politikası Analiz Yöntemleri Giriş

7.1.1. Temel Ekonometrik Yöntem; Regresyon Modeli

7.2. Tarımsal Destek Analizinde Diğer Yaklaşımlar

8. Son Ödev Uygulaması; Tarımsal Desteklerin Analizi

Son Ödev Verileri

Tarım Politikası Uygulama Final Sınavı

Ders ile ilgili notlar;

Gün ve Saat; Perşembe – 11.00

Not-1; Uygulama Dersi’ne, Tarım Politikası dersini almayan veya geçmiş yıllarda bu dersten başarılı olan öğrenciler de katılmak istemektedir. Bu durumun bizi çok mutlu ettiğini belirtmek isteriz. Sınıf kapasitemiz aldığı müddetçe katılmak isteyen herkesi bekleriz.

Not-2; Ders notları haftalık şekilde parça parça yayımlanacaktır.

Not-3; Verilen ders notları taslak metinlerdir ve geliştirilmeye devam edilmektedir. Görülen hatalar demirdogen@ankara.edu.tr adresine bildirilirse çok memnun oluruz.

Not-4; Ders notlarının kullanımı etik kurallara uyulduğu müddetçe herkese açıktır.

Not-5; Tarım Politikası ana dersinin notları; 1 2 3 4 5 6 7 8

Not-6; Bazı konuların anlatımı ve dolayısıyla ilgili notlarının paylaşımı dönem süresinin ders saatine gelen öğrenci etkinlikleri ve resmi tatiller nedeniyle yetişmemektedir. İlgili kısımların notlarının paylaşımı ileri bir tarihe ertelenmiştir.

İlk Açıklama Metni
Önümüzdeki bahar yarıyılında danışman hocam Prof. Dr. Emine Olhan‘nın verdiği ZTE 306 – Tarım Politikası Dersi‘nin uygulamasına ben yardımcı olacağım. Tarım politikası sosyal bir alan olduğu için fen bilimlerinin diğer alanlarında olan uygulama yaklaşımlarını (tarla ziyareti, laboratuvar çalışması, toprak analizi vb.) uygulayamıyoruz. Biz de önceki senelerde öğrencilerimizin sunum yeteneklerinin gelişmesi amacıyla onlara çeşitli konularda araştırma ödevleri verip, bunları belirli bir süre içerisinde sunmalarını ve sunumlarını tartışmalarını bekliyorduk. Bu yaklaşımın şöyle bir avantajı vardı. Öğrenciler bir araştırma nedir, nasıl hazırlanır ve nasıl tartışılır gibi temel alanlarda çeşitli fikirlere sahip oluyorlardı. Ancak zaman içerisinde bu yöntemin etkinliğini sorgulamaya başladık.
Her ne kadar çeşitli artıları olsa da, öğrencilere sadece sunum yaptırılan bir uygulamanın şöyle de eksi yanları bulunmaktadır. Birinci durum özellikle ulusal yayınlara bağlı kalma zorunluluğu nedeniyle doğrudan tarım politikasını ilgilendiren konuları bulmak zor oluyor ve bu yüzden politika dışında çeşitli konulara da girmek zorunda kalınıyor. İkincisi dersi veren öğretim üyesi pasif bir role düşüyor. Üçüncü durum sunumu sadece anlatan hazırlıyor. Geriye kalan öğrencilerin amacı diğer sunumlara etkin bir şekilde katılmak yerine, sadece kendi sunumlarını başarılı bir şekilde anlatmak oluyor.
Bu ve benzeri endişelerimiz nedeniyle bu yeni yılda uygulama dersimizin kapsamını biraz değiştirmeyi düşündük. Tarım politikası bilim dalında en çok uygulanan yaklaşım politikanın değerlendirilmesidir. Üniversitemizde biz de öğrencilerimize bir politika nasıl değerlendirilir bunu öğretmek istiyoruz. Ancak değerlendirmenin salt günlük politika tartışmasından ziyade bilimsel bir çerçevesi olması lazım. Bu doğrultuda aklımıza gelen öğrencilere tarımsal politikanın analizini anlatmak oldu. Kısaca konuyu bağlamak gerekirse, en önemli tarımsal politika aracı olan tarımsal desteklerin bilimsel olarak nasıl değerlendirileceğini anlatmak istiyoruz. Bu bağlamda tarımsal destekler nedir, nasıl analiz edilir şeklinde başlayıp, örnek bir destekleme politikasını öğrencilerimize analiz ettireceğiz. Şu an hazırlık aşamaları devam ettiği için çok fazla ayrıntı vermek istemiyorum. Zamanla bu sayfayı güncelleyip, ders içerisinde anlatılacak konuları, yöntemleri ve veri setlerini paylaşacağım. Şimdiden heyecanlı bir dönem geçireceğimizi düşünüyorum ve tüm öğrencilerimize başarılar diliyorum…
Ders kategorisine gönderildi | Yorum yapın

Tarımsal Destekler Nasıl Analiz Edilir?; Matematiksel Programlama

Tarımsal desteklerin etkisinin incelenmesinde kullanılan yaklaşımlardan bir diğeri de matematiksel programlamadır. En basit şekliyle doğrusal programlama olarak bilinen ve özellikle yöneylem çalışmalarında sıklıkla kullanılan bir yaklaşım işin temelini oluşturmaktadır. Doğrusal programlama konusu tarım dışında da sıklıkla kullanıldığı için çok kolay kaynak bulunabilmektedir. Emre Alper Yıldırım hoca şurada çok güzel bir ders veriyor bu yöneylem, optimizasyon ve modelleme ile ilgili;  IE-202 Introduction to Modeling and Optimization Türkçe kitap olarak da oldukça popüler şu kitap mevcut; Yöneylem Araştırması.

Konuyu basitleştirerek anlatmaya başlayalım. Örneğin bizim bir karar birimimiz var. Örnek olarak tarımsal üreticiyi ele alabiliriz. Tarımsal üreticinin çeşitli amaçları var. Rasyonel hareket eden üreticinin tarımsal üretimden kâr elde etmek amaçladığını varsayalım. Üretici ürettiği ürünleri satarak bir gelir elde etmek istiyor. Bu gelirini de mümkün olduğu kadar artırmayı amaçlıyor. Böylelikle elimizde kâr maksimizasyonunu amaçlayan bir üretici oluyor. Üretici üretimi gerçekleştirebilmesi için çeşitli davranışlarda bulunması gerekiyor. Tarlasını sürmesi, gübre atması, hasat etmesi vb. Bu davranışları gerçekleştirebilmesi için de yeterli düzeyde iş gücü, geliri vb. koşullara sahip olması gerekiyor. Yani üretici kârını maksimize ederken çeşitli kısıtlar altında çalışıyor. Matematiksel programlama yaklaşımı da işte tam burada devreye giriyor. Elimizdeki üreticinin koşullarını dikkate alarak bir işletme modeli kuruyoruz. Bu işletme modelinde kârını maksimize etmek isteyen üreticinin 1 dekar ürün yetiştirebilmesi için gerekli iş gücü, makine vb. kısıtları model içerisinde belirtiyoruz. Ardından amaç fonksiyonu yapısı ve belirtilen kısıtlar dikkate alınarak uygun matematiksel programlama yöntemi ile (doğrusal, doğrusal olmayan, tamsayı vs.) modeli çözüyoruz. Model içerisinde tabi ki sadece teknik kısıtlar yer almamaktadır. Örneğin üretim desteğinin getirisi ve bu desteği alma koşulları da model içerisine eklenmektedir. Model tamamlandıktan sonra dikkat edilmesi gereken önemli konulardan birisi kalibrasyon denilen konudur. En basit anlatımla, model tamamlandıktan sonra üreticinin 100 dekar mısır yetiştirmesi gerektiği gibi bir sonuç çıkar. Elimizdeki gerçek veride üretici kaç dekar mısır yetiştirmektedir ve bu değer model sonucuyla ne kadar uygundur bu durumun kontrol edilmesidir, kalibrasyon. Burada istediğimiz modelin gerçek değerlere (ekim alanı, girdi kullanımı vd) mümkün olduğu kadar yakın olmasıdır. Kalibrasyon işlemi de kontrol edildikten sonra, modelde ki kısıtlar ve destekler istenilen şekilde değiştirilerek simülasyon yapılır. Örneğin ilk modelde destekler 100 TL ise, destekler %50 artırılır ve model yeniden çalıştırılır ve bu durumda üreticinin hangi ürünleri ne kadar yetiştireceği şeklinde politika simülasyonu gerçekleştirilir.

Her ne kadar burada anlatımı oldukça basitleştirilerek verilmeye çalışılsa da, uygulaması pek kolay değildir. Birinci konu kalibrasyon ile ilgilidir. Matematiksel programlama da yeterli verinin, risk konusunun vb. koşulların dikkate alınamaması model sonuçları ile gerçek üretici davranışı arasında önemli düzeyde farklılaşma yaratmaktadır. Üzerinden gelmenin yolları daha fazla ikincil veri ile desteklemek, üreticinin risk tutumunu dikkate almak vb. yaklaşımlardır. Bir diğer kalibrasyon yaklaşımı ise modelin gerçek üretim değerlerini vermeye zorlandığı pozitif matematiksel programlama yaklaşımıdır.

Matematiksel programlama çeşitli programlar vasıtasıyla gerçekleştirilebilmektedir. Özellikle GAMS bu alanda kullanılan önemli programlar arasında yer almaktadır.

Kısaca değinmek istediğim konulardan birisi de işletme düzeyinde matematiksel programlamanın desteklerin analizi konusunda Türkiye’de uygulanmasıdır. Konu ayrıntısına girildiğinde karşımıza çıkan ilk kısıtlar veri ile ilgili olanlardır. Birincil verilerin toplanması (girdi gereklilikleri, üretici varlıkları vb.) önemli düzeyde zaman almaktadır. Ayrıca yöntemlerin uygulanmasına bağlı (özellikle pozitif matematiksel programlama da) önemli düzeyde ikincil verilere (örneğin arz esneklikleri) ihtiyaç duyulmaktadır. Bu gibi durumlar maalesef konuyu Türkiye özelinde daha da zorlaştırmaktadır.

Son olarak yapılan bir kaç çalışma örneği verip bitirelim;

Araştırma Teknikleri kategorisine gönderildi | Yorum yapın

2016 AAEA Annual Meeting

ABD Tarım Ekonomisi Derneğinin veya Resmi Adıyla Tarım ve Uygulamalı Ekonomi Derneğinin yıllık toplantısı Boston’da 31 Temmuz – 02 Ağustos 2016 tarihlerinde düzenlenecektir.

Toplantı için son özet gönderim tarihi; 14 Ocak 2016

Ayrıntılı Bilgi

Kongre kategorisine gönderildi | Yorum yapın

Tarımsal Destekler Nasıl Analiz Edilir?; Üretici Davranış Niyetleri

Tarım politikalarının etkilerinin ölçümünde kullanılan yöntemlerin önemli bir kısmı (her ne kadar ekonomistler pek beğenmese de) ankete bağlı olarak yapılan üretici niyetlerini öğrendiğimiz ve bu niyetleri çeşitli değişkenlerle ilişkilendirdiğimiz çalışmalardır.

Konu İngilizce literatürde “stated intentions” olarak geçiyor. Türkçeye belirtilen niyetler, maksatlar veya amaçlar olarak çevrilebilir. Veya anlam açısından benim beğendiğim üreticilerin davranış niyetleri.

Özellikle AB’de Ortak Tarım Politikası’nın etkisinin değerlendirilmesine yönelik son dönemde yapılan çeşitli projeler kapsamında önemli düzeyde bu alanda çalışma yapılmış.

Kuramsal kısmını bir tarafa bırakırsak, uygulaması göreli olarak biraz daha kolay (ancak göreli olarak). Uygulamasının göreli daha kolay olmasının yanı sıra, özellikle ex-ante olarak belirtilen yani bir olayın olmadan önce veya politika açısından söyleyeceksek uygulaması henüz olmayan bir politikanın olası etkilerinin normatif açıdan ölçelebilmesi, matematiksel programlamada ortaya çıkan keskin davranışları içermemesi ve sosyoekonomik faktörleri içerebilmesi gibi çeşitli avantajları var.

Kısaca uygulama şekli şöyle ilerliyor. Örneğin OTP’yi ele alalım. Bilim insanları üretici davranışlarını öğrenecekleri bir anket hazırlıyorlar. Anket içerisinde mevcut dönemin sabit kalmasını (OTP’nin düzeyi ve uygulanışı, fiyatlar veya diğer ilişkili piyasalar, kısaca mevcut koşullar) içeren bir senaryo oluyor. Mevcut koşullar sabit kalırsa önümüzdeki dönemde üreticilerin nasıl davranacakları anket aracılığı ile soruluyor. Davranma konusu ise örneğin şöyle bir soru; önümüzdeki 5 yılda bütün koşullar aynı kalırsa mevcut ekim alanınızda nasıl bir değişiklik olur (artar, azalır, değişmez). Ardından ikinci bir senaryo hazırlanıyor. Bu senaryoda da OTP’nin tamamıyla kaldırılması durumu inceliyor ve üreticiye benzer soru diğer koşullar sabit kalmak koşuluyla OTP tamamıyla kaldırılsa, ekim alanınızı önümüzdeki 5 yılda nasıl değiştirsiniz şeklinde soruluyor. Böylelikle elimizde iki senaryoya bağlı üreticilerin niyetlerine dayanan bağımlı değişkenler olmuş oluyor. Ardından bu bağımlı değişkenler çeşitli bağımsız değişkenler (yaş, arazi büyüklüğü, destek miktarı, mirasçı vb.) ile çeşitli ekonometrik yöntemler kullanılarak (logistik regresyon vb.) kullanılarak analiz ediliyor. İki senaryodaki değişimler birbirleri ile kıyaslanıyor ve özellikle politika değişikliği olan senaryoda hangi değişkenlerin açıklayıcı olduğu durumlar tartışılıyor.

Konunun önemli eksiği; üreticilerin söyledikleri gibi davranmamaları. Bu durumu inceleyen çalışmalar yapılmış/yapılıyor ve tabi ki yapılmayı bekliyor. Her ne kadar içerisinde çeşitli sorunlar barındırsa da, üretici davranış niyetlerini içeren bu çalışmalar matematiksel programlama veya ex-post ekonometrik yöntemleri tamamlayan ve farklı araştırma alanları oluşturulmasına yarayan, ayrıca politika yapıcılarına önemli bulgular veren çalışmalar olarak karşımıza çıkıyor.

Son yıllarda bu yaklaşımı uygulayan bir kaç çalışma örneği olarak da şunlar verilebilir;

Araştırma Teknikleri kategorisine gönderildi | Yorum yapın

Tarımsal Destekler Nasıl Analiz Edilir?

Tarımsal üreticilere aktarılan desteklerin üretici davranışları üzerindeki etkisi önemli bir araştırma alanı olarak karşımıza çıkmaktadır. Hem bilim camiasında, hem de kamu kurum ve kuruluşlarında bu alan geçmiş ve günümüzde uygulanan politikaların değerlendirmesinde önemli bir yer teşkil etmektedir. Bu alanda ulusal ve uluslararası literatürde kullanılan çok çeşitli yöntemler bulunmaktadır. Özellikle yeni başlayanlara basit bir şekilde kullanılan yöntemleri ilgili veri setleriyle birlikte anlatmayı planlıyorum. Şimdilik aklımdan geçen yöntemler ve ilgili sayfalar aşağıda yer almaktadır. Zaman içerisinde bağlantılar etkin bir hale gelecek ve daha da çeşitlendirileceklerdir;

Anlatılan Konular;

Anlatılması Planlanan Konular;

  • Panel Veri Analizi
  • Davranışsal İktisat
Araştırma Teknikleri kategorisine gönderildi | Yorum yapın

12. Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi (2016)

Her iki yılda bir düzenlenen Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi’nin 12.si 25-27 Mayıs 2016 tarihlerinde Isparta‘da düzenlenecek. Yanlış bilmiyorsam bu yıl geçmiş dönemlere göre biraz daha erken gerçekleştiriliyor.

Konuyla ilgili sayfa; 12. Ulusal Tarım Ekonomisi Kongresi

Önemli Tarihler;

Bildirim özetleri son tarih : 27 Kasım 2015
Bildiri sonuçlarının duyurulması : 31 Aralık 2015
Sözlü ve poster bildiri tam metin son tarihi : 18 Mart 2016
Son kayıt tarihi : 29 Nisan 2016

Kongre, Toplantılar kategorisine gönderildi | Yorum yapın

Tarım Ekonomisi Bölümü Öğrencilerine Bilgisayar Programları Anlatımı

Üzülerek söylemeliyim ki, yeterli ilgi sağlanamadığı için SPSS, Stata, R, Evernote, Mathtype, ve Endnote programlarının anlatımları iptal edilmiştir.

______________________________________________________________

2.Etkinlik İçeriği (03.11.2015/13.00-13.45)

1.Etkinlik İçeriği (22.10.2015/13.00-13.45)

______________________________________________________________

İLK DUYURU

Tarım Ekonomisi Bölümü öğrencilerimize bilim dalımızda sıklıkla kullanılan bilgisayar programlarını anlatmayı planlıyorum. Bu etkinliğin öğrencilerimizin hem öğrenim, hem de ilerideki iş hayatında önemli faydası olacağını düşünüyorum. Bu bağlamda gönüllü bir şekilde öğrencilerimizi bu etkinliğe bekliyoruz. Etkinlik başlangıç tarihi aşağıda yer almaktadır. Zaman içerisindeki gelişmeleri bu sayfayı güncelleyerek bildireceğim.

Etkinlik Tarihi: 22.10.2015 [Perşembe]

Etkinlik Saati: 13.00-13.45

Etkinlik Yeri: A. Fethi AÇIL Toplantı Salonu

Gösterilmesi Planlanan Programlar; Office, R, Stata, SPSS, Mathtype, Endnote, Evernote.

Ayrıntılı Bilgi: http://www.alperdemirdogen.com/pc

Araştırma Teknikleri kategorisine gönderildi | Yorum yapın

Kullandığım Programlar

Merhaba,

PhD Talk sayfasında düzenli bir şekilde farklı ülkelerden doktora öğrencileri nasıl çalıştıklarına dair kendi tecrübelerini paylaşıyorlar. Paylaşımda en çok beğendiğim bölümlerden birisi hangi bilgisayar programlarını kullandıkları ile ilgili kısım. Buradan esinlenerek ben de kendi kullandığım programlar konusunda bir yazı yazmak istedim. Ayrıntısına girmeden genel olarak çalışmalarım için kullandığım bir kaç programdan bahsedeceğim.

Analiz

Stata, veri analizinde en fazla kullandığım programlardan birisi. Başlangıç düzeyinde istatistiksel analizlerden karmaşık ekonometrik modellere kadar bir çok analiz bu program yardımıyla gerçekleştirilebiliyor. Bir çok işlem basit menülerden yapılabiliyor. Ancak kod yazımı ile birlikte çok daha güzelleşiyor program. Özellikle yeni ekonometrik yöntemlerin uygulanabilmesi için güncel bir topluluğu bulunmakta. Bu topluluk basit sorunların çözümünde oldukça işe yarıyor. Ayrıca program içerisinde büyük matrislerde kolaylıkla çözülebiliyor.

Rstudio, Stata’nın yaptığı benzer işlemleri gerçekleştirebilen R programlama dilinin görsel olarak güzelleştirilmiş hali. Stata’nın ücretli olması R diline yönlenme konusunda önemli bir neden. Bir diğer konu açık kaynak olması nedeniyle R öğrenme konusunda daha az zorlukla karşılaşıyoruz. Aradığımız soruların cevabını çok rahat bir şekilde bulabiliyoruz. Genellikle bu konudaki uzmanlar R öğrenmeye verilerin görselleştirilmesi ile başlanılmasında fayda bulunduğunu söylüyorlar.

SPSS, Türkiye’de bizim tarım ekonomisi camiasının en fazla kullandığı programların başında geliyor. Anket verilerinin istatistiksel konularda analiz edilmesinde yaygınlığa sahip. Özellikle menü bazlı kullanma durumu SPPS popülerliğini artırıyor. Ben kendisine pek ısınamasam da, bazı özelliklerini zaman zaman kullanıyorum.

GAMS, tezimizin devamı için öğrenmeye başladığım bir program. Program geçmişi oldukça eski olsa da, popülerliğini korumaya devam ediyor. Matematiksel programlama optimizasyon konuları gibi modellemelerde ciddi bir kullanıma sahip. Stata ve Rstudio’daki gibi büyük bir topluluğa denk gelmedim. Ayrıca kaynak sayısı da göreli olarak diğerlerine göre düşük. Bu durum başlangıç düzeyinde de olsa öğrenilmesini zorlaştırıyor.

Yazım

Office, hiç ayrıntısına girmiyorum. Etkin bir şekilde faydalanıyoruz kendisinden.

Scrivener, çok yeni keşfettiğim bir yazım programı. Word’de parça parça yazmak zorunda kalmamız işin bütününü görmemizi engelliyor. Scrivener ile tek bir dosya üzerinden sol bölümde içindekiler sayfasına benzeyen kısımlar açarak ilerleyebiliyoruz. Ayrıca not alımları ve bu notların dağıtımında büyük etkinliğe sahip. Kısa sürede de olsa ısındım kendisine diyebilirim.

Evernote, isminden de anlaşılabileceği gibi notlarımızı alabileceğimiz ve bu notlar arasında arama yapabileceğimiz çok basit ve işlevsel bir program. Özellikle senkronizasyon özelliği ile bütün telefonlarımızı masaüstü bilgisayarlarımızı veya  laptoplarımızı birbirine bağlayabiliyoruz. Yolda dağda bayırda aklımıza araştırma fikri, bir sorunun çözümü veya yeni bir soru geldiğinde kolaylıkla notumuzu alıyoruz.

Mathtype, her ne kadar Word’de matematiksel formülleri yazabileceğimiz bir bölüm olsa da, bazen bundan memnun kalmayabilirsiniz. Bu durumda Mathtype matematiksel formüllerin yazımında bize yardımcı oluyor. Burada yazdığımız formülleri kolaylıkla Word içerisine atabiliyoruz.

Dosyalama

Dropbox, dosya depolama ve eşanlı ulaşım olanağı veren bir hizmet. Dropbox ile bütün telefon ve bilgisayarlarımızda dosyalarımızı düzenleyip, depolayıp, paylaşabiliyoruz. Senkronize bir şekilde bütün cihazlarımızdaki dosyalarımız eşanlı olarak değişebiliyor ve istediğimiz dosyaya istediğimiz yerden ulaşabiliyoruz.

Kaynak Düzenleme

EndNote, özellikle kaynak atfında etkin bir şekilde kullanılan bir program. Düzenli bir şekilde kategorilere göre kaynaklarınızı sınıflandırabilir, uluslararası dergilerin şablonlarını indirebilir ve Word’de yazarken kolaylıkla atıf yapabilirsiniz. EndNote sizin için kaynakçayı oluşturacaktır. Ayrıca kendi sayfasının üyeliği ile veritabanını senkronize edip, bütün bilgisayarlarınızdaki dosyaları eşanlı değiştirebilirsiniz.  Eğer üniversiteniz satın almışsa para vermenize gerek yok. Ancak yok ise çeşitli ücretsiz alternatifleri de bulunmaktadır.

Diğer

Freedom, bu küçük programın yaptığı tek iş istediğiniz zaman kadar internetinizi kesmek. Makale okurken özellikle dur şu kaynakta önemliymiş, a bu adam kimmiş, vb. dağılmalar veya sosyal medya kaçamaklarını çok güzel bir şekilde engelliyor. Çünkü 1 saat internetimi kes dediğiniz zaman ya 1 saat bekleyecek, ya da bilgisayarı yeniden başlatacaksınız. Genellikle yeniden başlatmıyoruz. Ne gerek var kabloyu çekerim de diyebilirsiniz.

ADePT, gelir ve yoksulluğa bağlı hesaplamaları çok basit bir şekilde yapabileceğiniz bir Dünya Bankası programı. Özellikle elinizde Gelir ve Yaşam koşulları gibi bir veri seti varsa, bir çok temel yoksulluk hesabını kısa sürede yapabilirsiniz.

ArcMap, özellikle haritalar ve coğrafi bilgi sistemleri gibi konular ile ilgileniyorsanız çok kapsamlı bir program. Benim gibi günlerce uğraşıp hiçbir yerde kullanmayacağınız haritalar da çizebilirsiniz. Kısaca öğrenmesi biraz zaman alsa da, ilerisi için güzel bir yatırım diyebiliriz.

Lingoes, en beğendiğim İngilizce sözlük programı. Bu papağan resimli programı çok kullanıyorum yazmasam olmazdı.

Araştırma Teknikleri kategorisine gönderildi | Yorum yapın